Sayı kimin? En çok karıştırılan tenis kuralları

Kortta en çok tartışma çıkaran durumlar ve ITF kurallarına göre cevapları. Her bölüm kararla başlar; açıklama ve kortta ne yapman gerektiği altında. Sayının nasıl kazanılıp kaybedildiğinin temeli tenis kuralları rehberinde.

Top çizgiye değerse içeride mi?

İçeride. Çizgi, sınırladığı kortun parçasıdır: top çizgiye azıcık değse bile o korta değmiş sayılır. Topun yarısının ya da çoğunun çizginin üstünde olması gerekmez.

Bütün ölçüler çizgilerin dış kenarından alınır; yani çizginin tamamı korta dahildir. Hangi çizginin hangi maçta geçerli olduğu kort rehberinde anlatılıyor.

Kortta: Toprak kortta karar vermeden önce topun izine bak. ITF'nin top izi kontrolü yalnızca toprak kortlar için geçerlidir; sert kortta ve çimde iz okunmaz.

ITF Kural 12; Ek VII, top izi kontrolü.

Maçı izlerken: ATP turnuvalarında 2025'ten beri çizgi kararlarını çizgi hakemleri değil, canlı elektronik sistem veriyor; WTA'nın 1000, 500 ve 250 turnuvalarında da bu sistem zorunlu. Elektronik sistemin kullanılmadığı turnuvalarda toprak kortta kule hakemi sandalyeden iner ve izi kendisi kontrol eder. (Ekim 2026)

Dışarı giden topu tutarsan sayı kimin?

Sayı rakibin. Oyundaki top raketin dışında sana ya da giydiğin, taşıdığın bir şeye değerse sayıyı kaybedersin. Topun dışarı gidecek olması bunu değiştirmez; kortun dışında durman da değiştirmez.

ITF bu durumu bir örnekle açıklar: kortun dışında duran oyuncu, topun kesin dışarı gittiğini söyleyip topu yere düşmeden vurur ya da tutarsa sayıyı kaybeder. Topu raketle vurup geçerli şekilde karşıya gönderirse oyun devam eder.

Kortta: Top dışarı gidiyorsa dokunma, yere düşmesine izin ver.

ITF Kural 24 (i), Örnek 8.

Servis sana yere düşmeden çarparsa sayı kimin?

Sayı servis atanın. Servis, alıcıya (servisi karşılayan oyuncuya) ya da çiftlerde partnerine yere düşmeden çarparsa sayıyı servis atan kazanır. Servisin dışarı gidecek olması sonucu değiştirmez; sayı, top sana çarptığı anda belli olur.

Tek istisna let: servis önce fileye ya da file bandına değip sonra sana çarparsa let olur ve servis tekrarlanır. Let'in kuralları servis rehberinde.

Kortta: Vücuduna gelen servisten çekil, topun yere düşmesine izin ver.

ITF Kural 24 (i), Örnek 7; Kural 22 (a).

Servisi yere düşmeden vurabilir misin?

Hayır, sayıyı kaybedersin. Servis, alıcı geri vurmadan önce servis karesine düşmelidir. Alıcı servisi yere düşmeden, havada geri vurursa sayıyı kaybeder; servis ne kadar yavaş ya da kısa gelirse gelsin.

Servisin geçerli olup olmadığı topun düştüğü yere göre belirlenir. Topa havada vurursan bu artık anlaşılamaz; bu yüzden kural sorumluluğu alıcıya verir.

Kortta: Servis ne kadar yavaş olursa olsun önce yere düşmesini bekle, sonra vur.

ITF Kural 17; Kural 24 (e).

Raket fileyi geçerse ya da fileye değerse?

Fileyi geçebilir, fileye değemez. Topa kendi tarafında vurduysan, vuruştan sonra raketin file üzerinden rakibin tarafına geçebilir; vuruş geçerlidir. Ama oyun sürerken sen, raketin (elinde olsun olmasın) ya da giydiğin bir şey fileye, file direğine ya da rakibin kortuna değerse sayıyı kaybedersin.

Ama topa, top fileyi geçmeden rakibin tarafında vurursan sayıyı kaybedersin. Fileye dokunma kuralı top oyundayken geçerlidir; servis hata olup top oyundan çıktıktan sonra raketin fileye değerse sayı kaybedilmez, yalnızca servis hatası sayılır.

Kortta: Vuruşu bitirirken fileden uzak dur.

ITF Kural 24 (g) ve (h), Örnek 1–3; Kural 25 (e).

File direğinin dışından dolanan top geçerli mi?

Geçerli. Top file direklerinin dışından, file yüksekliğinin üstünden ya da altından dolanıp doğru korta düşerse vuruş geçerlidir. Top direğe değse bile geçerlidir.

Bu vuruş genelde çok açılı bir toptan sonra, oyuncu kortun çok dışına çıkmışken görülür. Top fileyi üstünden aşmak zorunda değildir.

Kortta: Rakibin bu vuruşu yaparsa itiraz etme, sayı onundur.

ITF Kural 25 (c).

Fileye değip karşıya düşen top geçerli mi?

Rallide evet, serviste let. Ralli sürerken top fileye, file bandına ya da direğe değip doğru korta düşerse geçerlidir ve oyun devam eder. Serviste ise fileye değip doğru kareye düşen top let'tir; o servis tekrarlanır.

ITF Kural 25 (a); Kural 22 (a).

Topa iki kez vurursan ne olur?

Bilerek yaptıysan sayıyı kaybedersin. Topu raketin üzerinde bilerek taşırsan, tutarsan ya da bilerek iki kez dokunursan sayıyı kaybedersin. Tek bir vuruş sırasında istemeden olan çift temas ise sayıyı kaybettirmez; oyun devam eder.

ITF Kural 24 (f); Kural 26, Örnek 1.

Geri dönen topa file üzerinden uzanabilir misin?

Evet. Top rakibin tarafına düştükten sonra spin ya da rüzgârla fileyi geri geçerse, file üzerinden uzanıp topu doğru korta gönderebilirsin; yeter ki fileye ya da rakibin kortuna değme.

ITF Kural 25 (b).

Korta top ya da kuş girerse sayı tekrar mı?

Senin elinde olmayan bir engel varsa tekrar. Sayı sırasında korta başka bir top yuvarlanırsa ya da oyundaki top üstten geçen bir kuşa çarparsa let olur ve sayı baştan oynanır. Önceki servis hatası silinir; sayı ilk servisle başlar. Rakibin seni bilerek engellerse sayı senindir.

Sayı başlarken zaten senin tarafında duran bir top seni engellerse let olmaz: onu sayıdan önce kaldırmak senin işin.

ITF Kural 26, Örnek 3–4; Kural 23, Örnek 1.

Raketini topa fırlatırsan?

Sayıyı kaybedersin. Raketi topa fırlatıp topu rakibin kortuna düşürsen bile sayı rakibindir: top raketine, sen raketi tutmuyorken değmiştir.

ITF Kural 24 (j), Örnek 6.